Blog | हिपॅटायटीसचे निदान आणि उपचार, वाचा सविस्तर…

हिपॅटायटीस रोगाची चिन्हे आणि लक्षणे आणि प्रतिबंधासाठी टिप्स

Goan Varta Live | प्रतिनिधी

डॉ. रोहन बडवे
सल्लागार-वैद्यकीय गॅस्ट्रोएन्टेरोलॉजी, मणिपाल हॉस्पिटल गोवा

हिपॅटायटीस म्हणजे काय?

हिपॅटायटीस म्हणजे यकृताची सूज किंवा जळजळ. यामुळे यकृताची कार्ये विस्कळीत होतात, ज्यामुळे नंतर असामान्य चयापचय दर आणि रक्तप्रवाहात विविध विषारी पदार्थ जमा होतात. मुख्यतः 5 हिपॅटायटीस विषाणू आहेत – A, B, C, D आणि E प्रकार. हिपॅटायटीसचा वाढता प्रसार जगभरात झपाट्याने एक प्रमुख आरोग्य ओझे बनत आहे. वर्ल्ड हेल्थ ऑर्गनायझेशन (WHO) नुसार, सध्या, हिपॅटायटीस जगभरातील 350 दशलक्षाहून अधिक लोकांना प्रभावित करते. अशा प्रकारे, रोगाचा प्रसार कमी करण्यासाठी आणि मृत्यूचे प्रमाण कमी करण्यासाठी, रोगाची चिन्हे आणि लक्षणे आणि प्रतिबंधासाठी टिपांसह काही अंतर्दृष्टी प्राप्त करणे आवश्यक आहे.

हिपॅटायटीसची चिन्हे आणि लक्षणे

सर्व 5 प्रकारच्या हिपॅटायटीसची लक्षणे फारच कमी आहेत. तीव्र विषाणूजन्य हिपॅटायटीसच्या प्रकरणांमध्ये, लक्षणे सामान्यतः संसर्गाच्या प्रोड्रोमल अवस्थेदरम्यान उद्भवतात, जेव्हा विषाणू हेपॅटोसाइट्स (यकृताच्या पेशी) मध्ये प्रतिकृती बनण्यास आणि पसरण्यास सुरुवात करतो. विषाणूपासून बचाव करण्यासाठी, शरीराची रोगप्रतिकारक प्रणाली एक दाहक प्रतिक्रिया निर्माण करते ज्यामुळे खालील लक्षणे उद्भवू शकतात.

  • स्नायू दुखणे (मायल्जिया)
  • थकवा किंवा सतत थकवा जाणवणे
  • सांधेदुखी (संधिवात)
  • मळमळ
  • उलट्या होणे
  • भूक न लागणे
  • अतिसार
  • ओटीपोटाच्या वरच्या उजव्या भागात वेदना (सौम्य परंतु सतत)
  • गोष्टींचा वास आणि चव घेण्याच्या पद्धतीत बदल (धूम्रपान करणाऱ्यांना सहसा सिगारेटची अचानक अनास्था निर्माण होते)
  • लाल
  • वाढलेल्या अंगावर उठणार्या पित्ताच्या गाठी (हे सामान्यतः हिपॅटायटीस बी असलेल्या लोकांमध्ये दिसून येते) उपचारांसाठी लवकर निदान का आवश्यक आहे?

हिपॅटायटीस A च्या विपरीत ज्याला सामान्यतः व्यापक उपचारांची आवश्यकता नसते, हिपॅटायटीस B आणि C मुळे जुनाट आजार आणि दीर्घकालीन यकृत समस्या उद्भवू शकतात आणि त्यामुळे वेळेवर उपचार आवश्यक आहेत. शिवाय, हिपॅटायटीस A आणि B ला प्रतिबंध करण्यासाठी लस उपलब्ध आहेत, जे हिपॅटायटीस C च्या बाबतीत नाही. हिपॅटायटीस C वर सामान्यतः तोंडी अँटीव्हायरल औषधांनी उपचार केले जातात, ज्याचा यशस्वी दर 90% पेक्षा जास्त आहे.

शिवाय, मोठ्या संख्येने लोक कोणत्याही लक्षणांचा अनुभव न घेता किंवा आजारी न वाटता या संसर्गाने अनेक वर्षे किंवा दशके जगू शकतात, या आजाराच्या निदानासाठी काही जोखीम घटकांवर आधारित चाचणी महत्त्वपूर्ण आहे कारण ज्यांना नंतर हिपॅटायटीस सीचे निदान झाले होते. त्यांना व्हायरसची लागण कधी आणि कशी झाली याची कल्पना नाही.

हिपॅटायटीस टाळण्यासाठी टिप्स (5-6 करा आणि करू नका)

हिपॅटायटीस A आणि E

  1. अन्न शिजवताना आणि सर्व्ह करताना हाताची योग्य स्वच्छता राखा आणि आरोग्यदायी पद्धती पाळा.
  2. नेहमी स्वच्छ पाणी प्या

हिपॅटायटीस बी आणि सी

  1. वस्तरा, सुया आणि टूथब्रशचे सामायिकरण टाळले पाहिजे.
  2. असुरक्षित लैंगिक संबंधांना परावृत्त केले पाहिजे.
  3. सर्व उच्च-जोखीम असलेल्या व्यक्ती, जसे की आरोग्य सेवा कर्मचारी, लैंगिक कर्मचारी आणि कैदी यांची नियमितपणे तपासणी केली पाहिजे.
  4. 18 वर्षे व त्यावरील सर्व व्यक्तींनी हिपॅटायटीस A आणि B विरूद्ध लसीकरण केले पाहिजे.
  5. अल्कोहोल, फॅटी जेवण, मिष्टान्न आणि जंक फूडचे अतिसेवन टाळावे.
  6. नियमित व्यायाम केला पाहिजे आणि पुरेसे वजन राखले पाहिजे.
  7. डॉक्टरांच्या देखरेखीशिवाय ओव्हर-द-काउंटर औषधे घेऊ नयेत.
ताज्या घडामोडी, अपडेट्स आणि तुमच्याशी निगडीत प्रत्येक गोष्ट मिळवा एका क्लिकवर! फेसबुक आणि ट्विटरवर आम्हाला फॉलो करा तसेच युट्युब, व्हाटसअप आणि टेलिग्रामवर सबस्क्राईब करायला विसरु नका.
error: Content is protected !!